Call us Email us

Van mijn verhaal naar ons verhaal,

het belang van een collectief narratief in strategie en verandering.

Het vertellen van verhalen - storytelling - vormt voor steeds meer organisaties en bedrijven een belangrijk onderdeel van het ‘verkopen’ van een verandering, het meenemen van mensen in een transformatie, het verbinden van mensen rondom een nieuwe strategie.

Maar hoe doe je dat? Willem neemt je hierin mee:

 

Wat de mens de mens maakt? Vraag het Yuval Noah Harari en hij zal antwoorden met ‘het vermogen tot verhalen vertellen’. Het vertellen van verhalen helpt ons om verbindingen aan te gaan met grote groepen anderen, vertrouwen te ontwikkelen en ons in een ander te herkennen. Mede hierdoor hebben we leren samenwerken, ook met mensen die we niet zo goed kennen.

Het vertellen van verhalen speelde ook in de Griekse oudheid een grote rol. Narratio (vertaald: vertelling) was een cruciaal aspect van de opbouw naar de Propositio (vertaald: stelling), van de redevoering die daarna weerlegd of onderbouwd kon worden.

En nog steeds wordt het belang onderkend: Barack Obama wist in zijn verkiezingscampagne kiezers aan zich te binden door een collectief meeslepend verhaal (compelling story) te vertellen en leiderschap te tonen.

In 2004 zei hij al tijdens een conferentie:

  “I stand here knowing that my story is part of the larger American story.”

 Waarmee hij zijn eigen verhaal verbond aan het verhaal van vele Amerikanen. Daarmee vertelde hij niet alleen zijn verhaal, maar dat van velen.

Het vertellen van verhalen storytelling vormt ondertussen ook voor steeds meer organisaties en bedrijven een belangrijk onderdeel van het ‘verkopen’ van een verandering, het meenemen van mensen in een transformatie, over het verbinden van mensen rondom een nieuwe strategie. 

 

Storytelling

Een aantal technieken wordt bij organisaties veel gebruikt om een verhaal te gebruiken. In mijn werk als consultant loop ik er tegen twee heel vaak aan:

  • Burning platform: In de meest eenvoudige vorm is het toevoegen van een burning platform behulpzaam en dan met name op de korte termijn of in een crisissituatie. “Als we nu niet veranderen dan gaat XYZ fout..”.

  • Hero’s journey: Een tweede techniek die gebruikt wordt, en meer op het individu wordt toegespitst, is de hero’s journey. Deze techniek, populair geworden door Pixar Studios, gaat uit van een protagonist (hoofdrolspeler) die een call to adventure krijgt; een trigger om op avontuur te gaan. Vaak bijgestaan door een mentor gaat deze protagonist onvoorbereid op pad, om na enkele tegenslagen, en liefst een antagonist, het grote doel te behalen en zo gevierd terug te keren.


Deze twee technieken kunnen in de juiste situaties erg behulpzaam zijn, maar bevatten ook beperkingen. Zo werkt een burning platform krachtig als er echt iets in de fik staat. Echter, zodra de kritieke punten opgelost zijn en de eerste verbetering optreedt, blijkt het moeilijk om mensen hieromheen te blijven verbinden.

De hero’s journey geeft handvatten om een verhaal persoonlijk te maken en hiermee mensen te inspireren. Juist die focus op het 'persoonlijke' kan, indien verkeerd gebruikt/teveel benadrukt, omslaan naar een individueel verhaal waarin de verteller overkomt als de grote kampioen. Voor de anderen is dan slechts een bijrol weggelegd.

Een groot gemis in beide technieken is de verbinding met 'de ander'.

Maar hoe doe je dat? Of sterker nog, hoe maak je van een persoonlijk verhaal een collectief narratief?


Om terug te gaan naar Obama (2004); “… my story is part of the larger American story”. Met andere woorden; dit is niet alleen mijn verhaal, maar ook ons verhaal.

 

Public Narrative Model

Een model om een collectief narratief te creëren is het Public Narrative Model, ontwikkeld door Marcel Ganz. Dit model bestaat uit drie verhalen, Self, Us, en Now, en verbindt die met elkaar. 

 

 

 

Self, Us, Now

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Model uit: Marshall Ganz. 2009. What Is Public Narrative: Self, Us & Now

 

Story of Self:

Dit is jouw persoonlijke verhaal en centreert zich rondom ‘keuzemomenten’. Iedereen heeft keuzes gemaakt in zijn/haar leven die ons levenspad hebben gevormd. De keuzes die je op zo’n moment maakt brengen waarden die jij belangrijk vindt aan het licht. Die waarden vormen de basis voor jouw verhaal. Je geeft hierin dus wat van jezelf bloot.

Vragen die hierbij helpen: Welke persoonlijke waarden zorgen dat jij nu wil handelen? Waarom maak je deze keuzes? Wie heb je daarvoor nodig?


Story of Us:

Hier zoek je naar gemeenschappelijke factoren en waarden die ervoor zorgen dat je jouw verhaal kan verbinden met (de verhalen van) je collega’s en de organisatie. Maak hier niet de fout dat je iedereen over één kam scheert. Ga de dialoog aan en luister naar elkaar om te bepalen welke aspecten ervoor zorgen dat dit jullie verhaal wordt. Een verhaal dat iedereen op zijn eigen manier kan vertellen, maar wel gegrond is in dezelfde visie, of voortkomt uit dezelfde bedoeling.

Vragen die hierbij helpen: Welke kwaliteiten stellen ons in staat nu te handelen? Waarom wij, en niet een ander?


Story of Now:

In de story of Now laat je blijken dat je verhaal relevant is en dat er urgentie bestaat. Dit kan door middel van het hierboven genoemde burning platform maar nog veel beter door een visie neer te leggen waar in iedereen zich kan vinden. Werken met de wortel in plaats van met de stok.

 Vragen die hierbij helpen: Welk lonkend perspectief kunnen we bereiken als we samenwerken? Wat kunnen we beter doen om onze maatschappelijke rol (nog beter) vervullen?

 

Het verbinden van Self-Us-Now brengt jullie bij een verhaal dat er echt toe doet. Een verhaal dat mensen verbindt rondom een visie of purpose. Een verhaal dat niet alleen van jou is, maar van jullie allemaal. Een verhaal dat jullie in staat stelt om te handelen vanuit een bedoeling.

 

 

Een verhaal staat natuurlijk niet op zichzelf; naast de ‘waarom’ en het hart is er ook een gedegen strategie nodig die je helpt dat verhaal en die visie tot uitvoer te brengen. Het ‘wat’ en ‘hoe’ en het hoofd zijn hier dus ook van essentieel belang om de beweging die je hebt ingezet daadwerkelijk tastbaar te maken. 

Verder praten over dit onderwerp?

Willem Rijssenbeek

 

 

 

 

willem.rijssenbeek@groupmapping.org

Subscribe to our newsletter

* indicates required